Łotwa dołącza do Porozumień Artemis

Łotwa stała się kolejnym państwem, które przystąpiło do Artemis Accords w ramach nowej inicjatywy mającej na celu wykorzystanie tych porozumień do wspierania współpracy nad planami NASA dotyczącymi eksploracji Księżyca.

Podczas ceremonii w siedzibie NASA 20 kwietnia Dace Melb?rde, minister edukacji i nauki Łotwy, złożyła podpis w imieniu państwa. Łotwa zajmuje 62. miejsce wśród sygnatariuszy i to trzeci kraj w bieżącym roku, po Omanie i Portugalii.

Kraj wcześniej sygnalizował zamiar podpisania Porozumień w październiku; Melb?rde powiedziała wówczas, że decyzja ma pokazywać zaangażowanie w "badanie i korzystanie z przestrzeni kosmicznej w sposób odpowiedzialny i zrównoważony." Żadna ze stron nie wyjaśniła, dlaczego podpis nastąpił dopiero po pół roku.

"Łotwa z dumą przystępuje do tego wielostronnego ramowego porozumienia, potwierdzając nasze niezachwiane zaangażowanie w pokojową, przejrzystą i oparte na regułach eksplorację kosmosu" ? powiedziała podczas ceremonii podpisania.

Stany Zjednoczone ogłosiły Artemis Accords w 2020 roku, aby rozwijać zasady zapisane w Traktacie o Przestrzeni Kosmicznej i towarzyszących porozumieniach, ustanawiając najlepsze praktyki dla bezpiecznej i zrównoważonej eksploracji kosmosu. Zasady obejmują jawność, interoperacyjność, dekonflikcję działań oraz wykorzystanie zasobów kosmicznych.

"Dołączając do Artemis Accords, wyrażamy to, co uważamy za bardzo prostą, lecz potężną myśl: przyszłość eksploracji kosmosu opiera się na zaufaniu, współpracy i wspólnych zasadach" ? stwierdził J?nis Be?eris, pełniący obowiązki chargé d'affaires w Ambasadzie Łotwy w USA, podczas ceremonii.

Podkreślił jednak, że podpisanie Porozumień to dla kraju więcej niż samo poparcie. "Otwierają się także nowe możliwości dla naszych naukowców i przedsiębiorców do udziału w międzynarodowych projektach sprzyjających innowacjom i rozwijaniu światowej gospodarki kosmicznej."

Podpisanie nastąpiło krótko po misji Artemis 2 i wydarzeniu NASA Ignition z 24 marca, podczas którego zaprezentowano nowe inicjatywy eksploracyjne, w tym rozwój bazy na Księżycu w najbliższej dekadzie. Taka baza ma umożliwić krajom podpisującym Porozumienia współpracę w programie Artemis.

Na wydarzeniu Ignition obecnych było 42 państwa, mimo "wąskiego okna czasowego" na potwierdzenie obecności, powiedziała Kathleen Karika, starsza doradczyni w Biurze Relacji Międzynarodowych NASA, podczas prezentacji na Space Symposium 14 kwietnia.

"Udało nam się zorganizować tę grupę w tak krótkim czasie, bo od dawna o tym rozmawialiśmy, a teraz mamy programy, w których będziemy współdziałać na Księżycu" ? dodała.

Jako przykład wskazała wspólną deklarację intencji podpisaną przez NASA i ASI dotyczące habitatowego modułu bazy księżycowej. "Jesteśmy bardzo zadowoleni z silnego wsparcia partnerów międzynarodowych, gdy rozwijaliśmy koncepcje i plany tej bazy."

"Łotwa wchodzi w kluczowy moment. Sukces Artemis 2 stanowi inaugurację wielkiego powrotu ludzkości na powierzchnię Księżyca" ? powiedział podczas ceremonii Jared Isaacman, administrator NASA. "Nasi sojusznicy Artemis będą inwestować w realny sprzęt, który umożliwi stałą obecność ludzi na Księżycu."

W kolejnych pracach nad Porozumieniami kontynuuje się doprecyzowywanie poszczególnych elementów. "Podpisanie Porozumień to dopiero początek" ? stwierdził John Thompson z Biura Spraw Oceanicznych i Międzynarodowych Spraw Środowiskowych i Naukowych w Departamencie Stanu, na Space Symposium. "To aktywna społeczność, która pragnie definiować i wdrażać Artemis Accords oraz rozważać skomplikowane kwestie."

Do tego dochodzą comiesięczne spotkania online, a także coroczne warsztaty stacjonarne, z których najbliższy odbędzie się w Peru wiosną. Doprowadziło to do opracowania zestawu parametrów danych misji, które kraje podpisujące Porozumienia zgodziły się udostępnić, aby wspomóc dekonflikcję działań księżycowych.

Dla krajów takich jak Łotwa misja Artemis 2 stała się konkretnym przykładem tego, co mogłaby zaoferować współpraca. "Cały świat śledzi bardzo udaną misję Artemis 2" ? powiedział Be?eris, który wcześniej był rzecznikiem prasowym Ministerstwa Spraw Zagranicznych Łotwy. "Zazdroszczę moim następcą na stanowisku rzecznika prasowego w ministerstwie spraw zagranicznych w domu, bo będzie im bardzo łatwo wyjaśnić naszemu społeczeństwu, co dokładnie robimy dzisiaj tutaj."

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś artykuł! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Opublikowano: 2026-04-27 09:40

Zobacz satelitę