Przełomowe badania i innowacje w dziedzinie lotów kosmicznych.
Członkowie załogi Międzynarodowej Stacji Kosmicznej okresowo przeprowadzają spacery w kosmosie, aby wykonać różnorodne zadania, takie jak instalacja, modernizacja i naprawa sprzętu. Podczas spaceru w kosmosie z dnia 1 maja astronauci zainstalowali sprzęt wspierający planowane dodanie siódmej rozkładanej paneli słonecznego na zewnętrznej części stacji kosmicznej. Każda z tych tablic produkuje ponad 20 kilowatów energii elektrycznej i razem zwiększą produkcję energii o nawet 30%, co pozwoli na większe operacje naukowe w laboratorium orbitalnym.
Niektóre spacery w kosmosie obejmują operacje związane z badaniami naukowymi. Dnia 20 stycznia 2025 roku członkowie załogi zbierali próbki na potrzeby badania ISS External Microorganisms, które bada, czy mikroorganizmy wydostały się przez wentylację stacji i mogą przetrwać w kosmosie. Wyniki mogą pomóc określić zmiany potrzebne w projektowaniu statków kosmicznych (w tym skafandrów), aby zapobiec kontaminacji Marsa i innych miejsc eksploracyjnych przez mikroby związane z ludźmi.
Badanie CSA (Kanadyjskiej Agencji Kosmicznej) EVA Radiation Monitoring, wykorzystało miniaturowy, energooszczędny bezprzewodowy system pomiaru promieniowania lub dozymetr noszony przez członków załogi podczas spacerów kosmicznych. Tego typu urządzenie może pomóc zidentyfikować części ciała, które są narażone na najwyższe poziomy promieniowania podczas spacerów w kosmosie. Wyniki pokazały, że tego typu urządzenie jest wykonalnym sposobem monitorowania indywidualnej dawki podczas spacerów w kosmosie. Urządzenie ma też potencjalne zastosowania na Ziemi, takie jak monitorowanie narażenia na promieniowanie podczas leczenia nowotworów.
Skafandry kosmiczne są zasadniczo jednostkowymi statkami kosmicznymi, które chronią swoich użytkowników przed zagrożeniami w kosmosie, w tym promieniowaniem i ekstremalnymi temperaturami. Badania prowadzone na stacji kosmicznej pomagają poprawić skafandry i narzędzia do spacerów w kosmosie oraz działań na zewnątrz statków kosmicznych i do eksploracji Księżyca i Marsa.
SpaceSkin na ExHAM, badanie JAXA (Japońskiej Agencji Badań Kosmicznych), oceniło trwałość tkaniny z wbudowanymi czujnikami wykrywającymi uszkodzenia. Czujniki zintegrowane z wystawioną na działanie warstwą zewnętrzną skafandra kosmicznego mogły wykrywać uszkodzenia, takie jak uderzenia od mikrometeoroidów. Naukowcy udokumentowali czynniki, które należy wziąć pod uwagę przy projektowaniu tekstyliów z funkcjami czujników oraz zdolnością do wytrzymywania zagrożeń w kosmosie. Takie materiały mogą być zintegrowane w skafandrach kosmicznych i habitatów, aby pomóc chronić astronautów podczas spacerów w kosmosie oraz podczas przyszłych misji eksploracyjnych.
Naukowcy wykorzystują Materiały Eksperymentu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej lub obiekt MISSE na zewnętrznej części stacji kosmicznej do przeprowadzania eksperymentów z różnymi materiałami i komponentami narażonymi na surowe warunki kosmosu. Oprócz ogniw słonecznych, elektroniki i powłok, MISSE-7 testowało doskonałe włókna ze skafandrów kosmicznych misji Apollo oraz inne, które zostały zarysowane przez pył księżycowy, aby zbadać połączone skutki ścierania i uszkodzeń spowodowanych promieniowaniem. Naukowcy donoszą, że materiały uległy znacznemu pogorszeniu, co sugeruje potrzebę opracowania sposobów zapobiegania lub łagodzenia uszkodzeń promieniowaniem w skafandrach kosmicznych podczas długotrwałych misji na Księżyc.
MISSE-9 testowało materiały skafandrów kosmicznych traktowane płynami zwiększającymi twardość ścinającą. Te zawiesiny małych cząsteczek w płynie reagują na stres, szybko zmieniając się z cieczy w ciało stałe. Badania wykazały, że materiały zachowały swoje właściwości mechaniczne i odporność na przebicie po długotrwałej ekspozycji.
Utrzymywanie chłodu jest również ważne podczas spaceru w kosmosie, gdzie temperatury mogą osiągać 250 stopni. SERFE, czyli Spacerowy Eksperyment Odrzucania Parowania Skafandra, testował technologię wykorzystującą parowanie wody do usuwania ciepła ze skafandra, aby członkowie załogi i sprzęt pozostawali w odpowiedniej temperaturze podczas spacerów w kosmosie. Obecna metoda chłodzenia, zwana sublimalizacją, naraża małe ilości wody na kosmiczne ciśnienie, powodując jej zamrożenie, a następnie przejście w parę, co powoduje usuwanie ciepła. Technologia SERFE może być mniej podatna na zanieczyszczenie wodą niż sublimacja.
Członkowie załogi używają wyspecjalizowanych śluz powietrznych do opuszczenia stacji w celu spaceru w kosmosie. Śluzy powietrzne umożliwiają również rozmieszczanie satelitów i innego sprzętu zewnętrznego. Śluza powietrzna Nanoracks Bishop była pierwszą komercyjnie własną i obsługiwaną śluzą powietrzną zainstalowaną na stacji kosmicznej. Jej rozmiar, projekt i automatyzacja umożliwiają szybszy i bardziej efektywny transport materiałów na zewnątrz stacji i do stacji, co redukuje czas potrzebny na działanie załogi i robotyki. Oprócz ułatwienia spacerów w kosmosie, ten obiekt może wspierać zwiększoną komercyjną użyteczność stacji kosmicznej oraz rozszerzać możliwości badawcze.
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś artykuł! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.
